Op deze site kan je al heel wat info vinden over gereedschap dat we gebruiken.

In de klas leerden de leerlingen van het 6de leerjaar “zagen”… in een houten plankje.

Schooltv legt het ons ook uit hoe je moet zagen.

Zo kan het ook.

Op deze blog spraken we al over
-statische elektriciteit en bliksem
-elektriciteit in de lucht
-hoe zo deel 1 (kooi van Faraday)

Kooi van Faraday
Professor Van Dyck legt uit wat bliksem is en hoe het steeds de weg van de minste weerstand zoekt.
Bliksem
De kooi is dus gemaakt uit een geleidend metaal, zodat de elektriciteit niet doordringt tot in de kooi.
Professor Van Dyck legt uit hoe de lading wordt afgeleid naar de grond.
Deze proeven worden alleen door geoefende mensen uitgevoerd.

Nieuws uit de natuur: onweer
Afstand tussen jou en het onweer

Voor iedere seconde die tussen de flits en de klap zit, geldt dat er 343 meter tussen jou en het onweer zit.
Zit er drie seconden tussen de bliksemschicht en het gedonder, is het onweer dus zo’n kilometer bij je vandaan.
Als je het aantal seconden deelt door drie, weet je op welke afstand het onweer zich bevindt.

Dus:
Je telt het aantal seconden tussen flits en donder en deelt dit door drie.
De uitkomst is ongeveer de afstand in kilometers.
Tel je 10 seconden of minder, dan is de bui gevaarlijk dichtbij en zoek je beter een veilige schuilplaats.

Niet doen tijdens een onweer…: zwemmen, vissen of surfen.
Ga meteen weg bij een meer bij een naderend onweer.
Verlijd ook rivieren en de zee. Zwemmen, vissen, surfen en varen is dan levensgevaarlijk.
Alleen boten met een afgesloten metalen hut zijn binnen veilig.
Zij werken als een kooi van Faraday.
Houd ramen, deuren, ventilatieopeningen, enz. zoveel mogelijk gesloten.
(zie ook Sportzorg)

Wikikids Bliksem

Bliksemafleider: een ijzeren staaf of stok die op het hoogste punt van een gebouw staat.
Die kan een mogelijke bliksemschicht afleiden via een “aarding” (kabel met groen en gele draad) naar de grond/ aarde.
De geschiedenis van de bliksemafleider.

Als er iets mooi aansluit bij computationeel denken… dan is het niet alleen schaken, zeeslag, vorm – kleur – grootte – dikte, … maar zeker ook dit…

Braille
Sommige mensen moeten leren lezen zonder ogen.
Daarom is het brailleschrift bedacht.
Daarmee lees je door te voelen.
Blinden en slechtzienden leren dit schrift thuis of op een school.
Zo kunnen ze ook mooie boeken en verhalen lezen.

Op televisie worden soms programma’s met audiodescriptie voorgelezen.
Dan vertellen ze wat iemand doet, voelt of kijkt.
Ook wat er te zien is in de ruimte (kamer, winkel, boot, trein, …).

Morse
Lang geleden gebruikten mensen ook “morsetekens”.
Dat zijn tekens in plaats van letters.
Zo kon men met een geheime taal allerlei berichten over de hele wereld sturen.
Iedereen verstond elkaar.

Seinvlaggen
De kapiteins van schepen geven ook allerlei berichten door met vlaggen.
Dat wordt nu niet zoveel meer gebruikt, vroeger veel meer.

Taal
En eigenlijk is iedere taal ook een soort computationeel denken.
Hoe met je bepaalde letters achter elkaar uitspreken?
In de ene taal spreek je dat zo uit, in de andere taal juist niet.

Rekenen
Ook bij rekenen hebben we heel wat computationeel denken.
Alle stapjes die we nodig hebben bvb. voor een staartdeling, heel wat bewerkingen…
Allemaal denkpatronen die we stap-voor-stap moeten leren kennen en gebruiken.

Patronen
Ook patronen zelf zijn een mooi voorbeeld van computationeel denken.
Hoe moet ik de tekeningen herkennen, is er een herhalende vorm – kleur – enz.

Onze school lijkt wel ingepakt door de kunstenaar Christo.

Heel wat gevels en gebouwen hebben een groot wit, plastic zeil.
Daarachter kan je stellingen zien.

Na vele jaren kan/ mag er eindelijk gewerkt worden aan de klassen en lokalen. Het meeste deel behoort tot erfgoed.
Dan kan je niet zomaar een nageltje hier kloppen of een vijsje daar draaien.
Een raampje of deurtje ginds zomaar erbij zetten, dat kan ook niet…

De Bulgaars-Amerikaanse kunstenaar Christo (volledig: Christo Javacheff, 1935–2020) en zijn vrouw Jeanne-Claude stonden bekend om hun monumentale inpakkunst.
Al zijn fysieke installaties maakte hij met de hand. Hij werkte volledig onafhankelijk en financierde zijn miljoenenprojecten zelf door de verkoop van eigen schetsen en collages.
Zijn vader was wetenschapper.
De kunstenaars die bij zijn moeder op bezoek kwamen ontdekten het artistieke talent van de jonge Christo.

Christo en Jeanne-Claude vonden het als kunstenaars belangrijk dat zij samen genoemd worden.

Enkele voorbeelden van zijn werken.
Arc de Triomphe

NOS over Christo

HLN vertelt er ook over.

De leerlingen van het 3de en 5de leerjaar trokken in klasgroepen naar de solarwagens.

Leerling maakt solarwagen

Solarwagen op komst




We vertrokken vanuit de school langs “de drinkfontein de Dijle-eend”.

(dank aan monlouis)

Op het brugje aldaar vertelde de meester over de verschillende Dijle-armen in het centrum van de stad.
We spraken dit jaar ook al over “water in Leuven”.
De boomstammen van de knotwilgen daar hebben overigens een ijzeren manteltje aan. Dat is tegen de “vreetpartijen” van de bever, die met de schors allerlei dammen in de rivier maakt..

We stapten over enkele “ringmuurresten op de grond”: 12de eeuwse stadsomwalling door de Redingenstraat aan het CAW.

Aan de “Wolvenpoort” zagen we een bas-reliëf van twee wolven.
Eén stukje van het beeld komt uit de muur, het andere moeten we erbij denken.

Daarna gingen we het trapje op van het Rambergpark.
We bekeken er het bord met “kruiden”.

In het Rambergpark zagen we ook het fluitenkruid.

Er was ook een val tegen de Aziatische hoornaar.
Daar blijven we dus af.

We stapten door een soort prieeltje, een rozenboog pergola naar de Naamsestraat.
Daar zagen we meteen de grote boom: “De boom van groot verdriet” aan het Atrechtcollege.

Boom van ’t Groot Verdriet (vrt)

Daar bestaat een verhaal van: hier kan je het beluisteren.
Die boom zou 200 jaar oud zijn.
En volgens de berekeningen is die 1,2 miljoen euro waard.

Voor de (meeste) Leuvenaars is de Boom van ’t Groot Verdriet geen onbekende.

“Op de binnenkoer langs de Naamsestraat staat een reusachtige Japanse honingboom (Sophora japonica).
Deze boom is meer dan 200 jaar oud en is gezaaid door een geestelijke die vanuit Japan zaad had meegebracht van deze soort. Beelden uit het begin van deze eeuw laten zien dat de boom toen haast dubbel zo groot was en de takken tot aan de gevels van de overkant van de straat kwamen.
De Leuvense studenten noemden hem vroeger de boom van groot verdriet. Tussen 1921 en 1977 werd het Atrechtcollege voornamelijk gebruikt als tehuis voor studentinnen. De strenge tucht die er heerste, veroorzaakte heel wat verdriet bij de jongens die aan de ingang, dus bij de honingboom, hun geliefde onbereikbaar zagen (de meisjes moesten ’s avonds om 19u binnen zijn).” (dank aan seniorenKULleuven)

Op enkele meters afstand zien we de hemelglobe.

We wandelden door het stadspark.
We zagen een graffiti-tekening in de Vlamingenstraat.

Aan het college van “Wijsbegeerte en Letteren” zagen we een blauwe regen.
Die klimt stevig tegen de gevels van huizen aan.
De bloemen waren al uitgebloeid.
Ze hebben een heerlijke geur.

Wie goed kijkt ziet achter deze muur van blauwe regen een prachtige bas-reliëf van de kunstenaar Constant Meunier.

We zien er 4 taferelen over het werken: in de mijn, in een haven, op het veld en in de industrie.

In de hal van (het vroegere Groep T) de KUL konden we er twee wagens bekijken.

 

Proficiat! R maakte een solarwagen of zonnewagen… een auto die rijdt wanneer de zon erop schijnt.
Natuurlijk dankzij de zonnepanelen.

We spraken al over de solarwagen.

Op dinsdag 28/4/2026 is de solarwagen van de KUL te zien rond 17.00 – 18.00 uur in centrum Leuven. Volg hun route aandachtig. Precies wat later…

“Dat wordt heel mooi, om onze zonnewagen in onze thuisstad te zien rondrijden”, zegt Anthony.

Hier kan je hun route volgen.

GOUD in Afrika 2024

ROBTV maakt verslag.

De aankomst maakt deel uit van de Solar Home Run, en daarna kan je de wagen nog bekijken in het centrum (o.a. Bondgenotenlaan en Ladeuzeplein) eindpunt Andreas Vesaliusstraat tot ongeveer 18:00.

VRT Nieuws bericht erover.

Op stemparidaens.com kon je ook al lezen over de solarwagen.

(bedankt aan https://www.solarteam.be/nl voor deze foto)

En dit is misschien de toekomstige bestuurster 😉

We spraken al over ijs en Antarctica op deze blog.

“Sinds 2020 lijkt de totale ijsmassa op Antarctica niet meer af te nemen.”
De Europese ruimtevaartorganisatie ESA en het KNMI in Nederland zeggen dit.
Zij deden heel wat onderzoek.
Wetenschappers hebben een verklaring gevonden: het sneeuwt veel meer op de Zuidpool.

De totale ijsmassa wordt berekend door:
-wat komt er van sneeuwval bij
-wat smelt en verdwijnt via afbrekende ijsbergen
Sinds 2020 sneeuwt het zoveel in delen van Antarctica dat het verlies aan ijsmassa ongeveer gelijk blijft.

Waarom sneeuwt het meer?
Wegens de zogenoemde ‘atmosferische rivieren’.
Atmosferische gebieden zijn langgerekte gebieden met heel vochtige lucht.
Die kunnen veel waterdamp over een lange afstand transporteren om dan uiteindelijk op een andere plaats uit te vallen in de vorm van neerslag.

Gedetailleerde metingen met satellieten laten vanaf 2002 een duidelijke langjarige afname in de totale ijsmassa van Antarctica zien. Die afname is niet gelijkmatig.
Oost-Antarctica groeit aan.
West-Antarctica en het Antarctisch schiereiland verliest ijs.

Nauwkeurige studie toont aan wat de voornaamste oorzaak is van de afname van de Antarctische ijskap:
-“afsmelting van drijvende ijsplaten door warm oceaanwater” en
-het daarmee samenhangende eerder afbreken van die ijsplaten
de voornaamste oorzaak is van de afname van de Antarctische ijskap.

Het verdwijnen van de drijvende ijsplaten heeft tot gevolg:
-het landijs zal sneller naar de kust stromen
-de ijskap als geheel wordt dunner
=> uiteindelijk zal het voor een hoger zeeniveau zorgen.
Vooral in ver weg gelegen gebieden zoals Nederland. bvb.

Zee-ijs, bevroren zeewater (rond Antarctica) neemt ook af door de opwarmende oceanen.
Meer open water leidt tot meer verdamping en een hogere vochtinhoud van de atmosfeer.

Er moet nog verder onderzoek gedaan worden.
De toekomst zal uitwijzen of de toename in sneeuwval tijdelijk is of het iets doet veranderen later.

(dank aan KNMI Nederland) 

Artemis II zal in de nacht van vrijdag 10/4/2026 op zaterdag 11/4 met een “splah” landen in de Stille Oceaan

Hier kan je het uurschema zien.

(thanks to Sky&Earth for photo for educational purpose)

Veel foto’s en media op NASA-platform.

Splashdown tijdstip: start ± 23:07 uur Belgische tijd

---

Laatste ~15 minuten (kritieke fase)

-Loskoppeling servicemodule: Alleen de capsule (Orion) gaat verder richting aarde

-Atmosferische binnenkomst (Entry Interface)
Snelheid: ~38.000 km/u
Temperatuur: tot ~2.700–2.800°C

-Radiostilte (± 6 minuten): Plasma rond capsule blokkeert communicatie

-Parachutes openen: Eerst stabilisatie → dan hoofdparachutes (totaal ~11)

-Afdaling vertraagt: Van hypersonisch naar ± 27 km/u (17 mph)

---

 Splashdown zelf

-Landing in de Stille Oceaan (voor kust van San Diego)

-Exact moment: 02.07 zaterdag (Belgische tijd)

---

Na de splashdown
-Duikers beveiligen capsule

-Astronauten worden opgehaald per helikopter

-Transport naar marineschip (USS John P. Murtha)

-Medische check + terugvlucht naar Houston)

(thanks to NASA for picture for educational use)

Dit hebben ze o.a. gezien…

In deze video kan je een animatie zien van hoe alles de laatste uren zal verlopen.

Artemis II-commandant Reid Wiseman gaf een ‘shoutout’ aan “onze vrienden in Nederland en Duitsland”. 
De European Service Module (ESM), een onderdeel van Orion, werd namelijk in Europa gebouwd. 

“Dit voertuig heeft ons voortgestuwd en ons met uiterste precisie van de aarde naar de maan en weer terug gebracht. We zijn trots dat we deel mogen uitmaken van jullie team.”

De vier astronauten — Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch en Jeremy Hansen — keren hiermee terug van een historische tiendaagse reis rond de maan.

Op VRT , NOS en op HLN kan je alles meevolgen.
En uiteraard via het Youtube-kanaal van NASA.

De bemanningsmodule van het Orion-ruimtevaartuig werd losgekoppeld van de European Service Module (ESM).
Deze ESM leverde tijdens de reis: water en zuurstof.
Dat is dan niet meer nodig. ESM zal opbranden in de atmosfeer.

Ze kwamen de dampkring binnen (op zo’n 122 km hoogte) aan bijna 35 keer de geluidssnelheid.
Daardoor krijgt de bemanning te maken met gigantische g-krachten: bijna 4X de zwaartekracht die we op aarde kennen.
Orion zal dan wat rolmanoeuvres uitvoeren om te vertragen.

NASA’s Orion-capsule (Integrity) landde tenslotte met parachutes in zee voor de kust van Zuid-Californië om 17.07 uur plaatselijke tijd (2.07 uur Belgische tijd).

In totaal legden ze 1.117.515 km af.
Twee banen rond de aarde + een scheervlucht langs de maan.
Het doel: vanaf 2028 opnieuw astronauten op het maanoppervlak laten landen.
Het uiteindelijke doel van het Artemis-programma: het opbouwen van een langdurige aanwezigheid op de maan. Van daaruit toekomstige menselijke verkenning van Mars.

Het Orion-ruimtevaartuig (bouw: Lockheed Martin) bewees dat het bestand is tegen extreme krachten van een terugkeertraject vanaf de maan.

13 minuten duurde de vurige duik door de aardatmosfeer.
Hierbij ontstond er een wrijvingswarmte aan de buitenkant van de capsule van ongeveer 2.760° Celsius.

Extreme hitte en samengeperste lucht vormden een roodgloeiende laag geïoniseerd gas — plasma — rond de capsule.
Daardoor was er gedurende 6′ geen radiocommunicatie met de bemanning.
Twee sets parachutes komen uit de neus van de vallende capsule tevoorschijn.
Daardoor verminderde de snelheid tot ongeveer 25 km/u zodat Orion zachtjes in het water landde.

(meer info op Nieuwsblad)

Naast de historische Apollo-vluchtleidingsruimte (in NASA’s Johnson Space Center) bevindt zich de Mission Evaluation Room (MER).
Daar analyseren meer dan 200 specialisten van NASA, ESA, Airbus en Lockheed Martin de prestaties van Orion tot in detail en adviseren ze de vluchtleiders in realtime. 

Europese ingenieurs bewaken vanuit hun module de druk, temperatuur, spanning, brandstofniveaus en meer (vooral tijdens dynamische fasen van de missie: zoals het ontsteken van de motoren).
Terwijl vluchtleiders het ruimtevaartuig besturen, kent het MER-team het ruimtevaartuig door en door en levert diepgaande kennis van de subsystemen en analyses op lange termijn. (dank aan ESA)  

Parachutes gaan open.

Aan boord waren vier astronauten:
-3 Amerikanen: Victor Glover, Christina Koch en Reid Wiseman
-1 Canadees: Jeremy Hansen

Nasa-directeur Jared Isaacman:
Die Artemis III-testmissie van 2027 is een voorbereiding voor de geplande maanlanding in 2028.
“We keren terug naar de maan. We doen dit om te blijven. We bouwen aan die blijvende aanwezigheid. We gaan de vaardigheden op het maanoppervlak onder de knie krijgen, zodat we op een dag missies naar Mars kunnen ondernemen.”

At 5:07 p.m. Pacific time, the crew of Artemis II arrived back on Earth. “From the pages of Jules Verne to a modern-day mission to the moon, a new chapter in the exploration of our celestial neighborhood is complete. Integrity’s astronauts: back on Earth.”

Jules Verne schreef al over: “De la terre à la lune” in 1865.

De kinderen en/ of ouders die zich inschreven om mee te reizen…, mogen gerust zijn.
Ook de mascotte Rise is veilig geland.
“Rise” is een pluchen knuffeltje (mascotte) dat meereist met de Artemis II missie. Het stelt een lachende maan voor met de aarde als pet. Het ontwerp werd gemaakt door een 8-jarige jongen (Lucas Ye) en gekozen uit duizenden inzendingen wereldwijd.
Zodra het knuffeltje begint te zweven, weten de astronauten dat ze gewichtloosheid (microzwaartekracht) hebben bereikt.
De naam “Rise” verwijst naar het beroemde “Earthrise”-moment (aarde die opkomt boven de maan) uit de Apollo-tijd.
De maanmascotte voor de Artemis II-missie vloog mee met de bemanning en draagt ​​5.647.889 namen met zich mee.
 

PLANNING:
Artemis III: halfweg 2027
Artemis IV: eind 2027
(dank aan HLN: Angélique Van Ombergen ESA)

Wanneer spreek je over “een crew”?

Je kon al meer lezen over Artemis II op deze blog.

We spraken al over “water in Leuven”.

Wil je de geheimen van de Noordzee leren kennen?
“Zee in zicht” is een nieuw KETNET-programma.
Nona en Wim gaan zowel onder als boven water op ontdekking.

Vissen zenderen

De geschiedenis van de Noordzee
Onderwatergeluid

Dankzij het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ), komt Nona tijdens haar zoektochten op het dek van het onderzoeksschip Simon Stevin.

“We komen te weten dat er 134 vissoorten in de Noordzee rondzwemmen (ook haaien), dat die zeker 8.000 jaar oud is (best nog jong voor een zee) en dat er 290 wrakken op de zeebodem liggen (ook vliegtuigwrakken uit de Tweede Wereldoorlog!).” (dank aan VRTnieuws)
 
“Maar eigenlijk mogen we ook gewoon trots zijn op het VLIZ. Het is de erfgenaam van het allereerste zeelabo ooit ter wereld, dat de hoogleraar Pierre-Joseph Van Beneden in 1843 oprichtte in Oostende. Vandaag de dag wordt er onderzoek van wereldklasse uitgevoerd. Dat beseffen we nog te weinig.”



KETNET zet dit schooljaar in op “wetenschap”.